Vlada Republike Srbije usvojila je na današnjoj sednici odluku kojom se „Dupljajska kolica“ utvrđuju za kulturno dobro od izuzetnog značaja.
Votivna kolica, tј. čuvena „Dupljaјska kolica“, јedan јe od naјznačaјniјih i naјpoznatiјih predmeta bronzanog doba na prostoru јugoistočne Evrope. Ona su utvrđena kao kulturno dobro od izuzetnog značaјa s obzirom na istoriјsku, simboličku i umetničku vrednost. Dupljaјska statueta prikazuјe antropomorfno božanstvo smešteno u trokolici koјu vuku tri barske patke, dve muške i јedna ženska јedinka. Odlukom se, takođe, propisuјu mere zaštite, čuvanja i način korišćenja radi traјnog očuvanja ovog kulturnog dobra.
Ova votivna kolica jedan su od najreprezentativnijih primeraka umetnosti bronzanog doba pronađen na teritoriji Srbije. Datuju se u drugu polovinu drugog milenijuma pre nove ere i pripadaju kulturi Dubovac – Žuto brdo – Garla Mare razvijenoj na prostoru današnjeg Banata. Otkrivena su početkom 20. veka u blizini sela Dupljaja pored Bele Crkve, po kojoj su i ponela ime.
Najpoznatiji arheološki nalaz na teritoriji opštine Bela Crkva predstavljaju dva primerka votivnih kolica, pronađena u okolini sela Dupljaja početkom XX veka. Izrađena su od pečene gline i vešto modelovana, sa ukrasnim ornamentima ispunjenim belom pastom. Leonard Bem ih je otkupio od nepoznatog pronalazača, a kako su bila u fragmentima, uz nečiju zanatsku pomoć ih je rekonstruisao. Кola su kružnog oblika; u njima se nalazi figura muškog božanstva, obučena u žensku odeću, sa širokom suknjom. Кola vuku dve barske ptice, a treća se nalazi na mestu kočijaša. Smatra se da predstavljaju božanstvo plodnosti, a moguće i neko sunčano božanstvo. Dva pronađena primerka nalazila su se u kolekciji Leonarda Bema do 1929. godine, kada je njegov sin Кarl prodao primerak sa barskim pticama Narodnom muzeju u Beogradu, a drugi, manji, Feliksu Milekeru za Gradski muzej Vršac.
Dupljajska kolica su deo stalne postavke Narodnog muzeja u Beogradu i jedan od najprepoznatljivijih predmeta pred kojim posetioci uvek zastanu. Кonzervatorsko odeljenje Narodnog muzeja u Beogradu je 2013. godine za potrebe Muzeja u Beloj Crkvi, izradilo repliku Dupljajskih kolica.
Zbog svog specifičnog izgleda, visokog kvaliteta onovremene izrade, još uvek jasno nedefinisane namene i kulta koji bi se vezao za njih, ovaj predmet privlači veliku pažnju. U prilog popularnosti samih kolica ide i činjenica da su se našla u okviru dizajna savremenih vozačkih dozvola Republike Srbije.
Ostavi svoj komentar